Het eigen risico is het bedrag dat u zelf betaalt voordat uw zorgverzekeraar de kosten overneemt. In 2026 is het verplicht eigen risico vastgesteld op € 385 per jaar. Daar kunt u niets aan veranderen. Wél kunt u kiezen voor een vrijwillig eigen risico van maximaal € 500 extra — waarmee u uw premie verlaagt. Een simpele rekenstrategie, maar niet voor iedereen voordelig.
Hoe werkt het eigen risico?
Het principe is eenvoudig: u betaalt de eerste € 385 aan zorgkosten per kalenderjaar zelf. Pas als u dit bedrag hebt "volgemaakt", neemt de verzekeraar de kosten over. Op 1 januari begint de teller weer op nul.
Niet alle zorgkosten tellen mee voor het eigen risico. Vrijgesteld zijn:
- Huisartsenzorg (consult, visites, verrichtingen in de praktijk)
- Verloskundige zorg en kraamzorg
- Tandartskosten voor kinderen tot 18 jaar
- Wijkverpleging
- Griepvaccinatie
- Zorg uit de aanvullende verzekering (apart eigen risico kan gelden)
Wél tellen mee: specialistische zorg, ziekenhuisopname, medicijnen op recept, GGZ, ambulancevervoer en fysiotherapie (voor zover gedekt in het basispakket).
Vrijwillig eigen risico: de rekensom
U kunt uw eigen risico verhogen met € 100, € 200, € 300, € 400 of € 500. Hoe hoger het vrijwillig eigen risico, hoe lager uw maandpremie. De besparing ligt doorgaans tussen de 10 en 25 euro per maand, afhankelijk van de verzekeraar en het gekozen bedrag.
| Vrijwillig eigen risico | Totaal eigen risico | Gemiddelde premiekorting/maand | Premiekorting/jaar |
|---|---|---|---|
| € 0 | € 385 | € 0 | € 0 |
| € 100 | € 485 | € 5 | € 60 |
| € 200 | € 585 | € 10 | € 120 |
| € 300 | € 685 | € 14 | € 168 |
| € 500 | € 885 | € 22 | € 264 |
Wanneer is een hoger eigen risico slim?
Als u weinig zorg gebruikt — geen medicijnen, geen specialist, geen GGZ — kunt u het maximale vrijwillig eigen risico nemen en tot € 264 per jaar besparen. De kans dat u het eigen risico "volmaakt" is klein.
Wanneer is het onverstandig?
Als u chronische medicijnen gebruikt, regelmatig naar de specialist gaat of een operatie verwacht, maakt u het eigen risico sowieso vol. In dat geval betaalt u de extra € 500 eigen risico plus de premiekorting van € 264 — netto € 236 duurder uit.
Tips rondom het eigen risico
- Plan uw zorg slim — als u al weet dat u een behandeling nodig hebt, plan deze dan in hetzelfde kalenderjaar als uw andere zorgkosten. Zo maakt u het eigen risico maar één keer vol.
- Spreiding — veel verzekeraars bieden de mogelijkheid om het eigen risico gespreid te betalen in maandelijkse termijnen. Dat voorkomt een grote rekening in januari.
- Leg het bedrag apart — als u kiest voor een hoger eigen risico, zet de premiekorting apart op een spaarrekening. Dan hebt u het geld beschikbaar als u het nodig hebt.
- Vergelijk jaarlijks — de premiekorting voor het vrijwillig eigen risico verschilt per verzekeraar